Wat viel je op aan Prinsjesdag?
"Het kabinet wil geld beschikbaar stellen voor innovatieve bedrijven. Dat vind ik positief. Nederland heeft ideeën en technische kennis genoeg, maar we zijn vaak te langzaam met het opschalen en naar de markt brengen daarvan. Intussen ontwikkelen China en de Verenigde Staten zich snel. Kortom, Europa verliest terrein en daar moeten we, ook Nederland, wat mee."
"Daarbij moeten we het ondernemersklimaat, zeker in het mkb, niet uit het oog verliezen. Een groot deel van de werkenden in Nederland werkt in het mkb, dus een goed ondernemingsklimaat raakt veel bedrijven en werknemers."
Is extra geld daarvoor voldoende?
"Nee. Het gaat er ook om hoe je geld inzet en of beleid wordt volgehouden. Ondernemingen moeten weten waar ze de komende jaren aan toe zijn. Nu verandert beleid vaak na een jaar of een kabinetsperiode. Zo kun je moeilijk een langetermijnstrategie maken."
"Neem investeringen in innovatie of infrastructuur. Die leveren niet binnen een jaar resultaat op. Daar moet je lang aan werken. Het kabinet zou daarom moeten afspreken dat een bepaalde koers bijvoorbeeld 5 jaar wordt vastgehouden. Dan weten bedrijven met welke horizon ze rekening kunnen houden."
Waar lopen innovatieve bedrijven nu tegenaan?
"Innovatieve bedrijven lopen vooral tegen de toegang tot kapitaal aan. Banken financieren nieuwe concepten niet of nauwelijks. Zeker niet wanneer een bedrijf nog moet bewijzen dat het product commercieel werkt. Vooral innovaties met een maatschappelijke waarde krijgen nu niet altijd de financiering die nodig is."
"Ondernemingen komen snel uit bij private equity. Dat kán een oplossing zijn, maar niet iedere innovatie past bij zo'n investeerder. Je zou daarom kunnen denken aan een investeringsbank, of een constructie waarbij de overheid een deel van het risico draagt. De aandeelhouders moeten zelf geld inbrengen, maar daarnaast doen de overheid of andere investeerders mee."
Wat betekent Prinsjesdag voor controllers?
"Je moet natuurlijk nagaan en berekenen wat de plannen betekenen voor het bedrijf, maar niet bij elk bericht meteen de strategie aanpassen. Er gebeurt iedere dag iets dat invloed kan hebben op je kosten, processen of kasstromen. De kunst is om te bepalen welke informatie werkelijk relevant is."
"Een fiscale wijziging rond het wagenpark kan bijvoorbeeld voor een bedrijf met veel auto's flinke financiële gevolgen hebben. Dan moet je daarop reageren. Maar structurele onderwerpen, zoals personeelstekorten, vragen om beleid voor meerdere jaren. Je kunt niet ieder jaar van koers veranderen."
Welke rol heeft de controller hierbij?
"Houd het hoofd koel. Er komt enorm veel informatie op bedrijven af en die informatie spreekt elkaar soms ook tegen. Als controller moet je uitzoeken welke ontwikkelingen het bedrijfsproces, de kasstromen en de continuïteit kunnen raken. Daarvoor heb je goede bronnen nodig en moet je verbanden kunnen leggen."
"We weten bijvoorbeeld dat er zowel kwalitatief als kwantitatief een personeelsprobleem is. Dan moet je nadenken over werving, opleiding, productiviteit, AI en robotisering. Die laatste twee zaken kunnen werk overnemen waarvoor steeds moeilijker mensen te vinden zijn."
Kreeg klimaat tijdens Prinsjesdag voldoende aandacht?
"Nee, dat onderwerp raakt jammer genoeg wat op de achtergrond. "Terwijl klimaat wel degelijk thuishoort in de stuurinformatie. Omdat je moet weten wat het voor jouw organisatie kan betekenen."
"Hoe groot het risico van klimaatverandering is, verschilt per sector. Een verzekeraar moet bijvoorbeeld rekening houden met de financiële gevolgen van extreem weer en nagaan hoe dergelijke risico's kunnen worden afgedekt. Voor andere bedrijven gaat het om de bredere vraag of hun bedrijfsmodel op termijn houdbaar blijft."
Wat zou je het kabinet vooral willen meegeven?
"Zet de aandacht voor innovatie en het ondernemingsklimaat door. Maak duidelijk welke koers Nederland kiest en houd die langer vast. We hebben de kennis en de innovatieve kracht, maar moeten sneller handelen en gemakkelijker kapitaal beschikbaar maken."
"Nederland kan dat bovendien niet alleen. Tegenover grote economische machtsblokken kun je als afzonderlijk land geen vuist maken. Daarvoor is samenwerking binnen Europa en met landen met vergelijkbare normen en waarden nodig. Denk aan Canada, waarmee de EU nu een associatieverdrag wil sluiten. Zonder zulke coalities wordt het lastig om onze concurrentiepositie vast te houden."
